Abstract in Turkish
Teknoloji
bağımlılığı üzerine kesin bir uzlaşı olmamasına rağmen yapılan çalışmalarda
başlangıçta belirli bir amaç için kullanılan teknolojilerin git gide hayatın
kendisi olmaya başladığı vurgulanmaktadır. Teknoloji bağımlılığı, normal
bağımlılıklar gibi dış kimyasal uyarıcılar içermese de yapılan çalışmalarda
insanların duygu (limbik) sistemlerini etkilemesi bakımından iç kimyevi bir yapı
içerdiği ortaya konulmuştur. Araştırmalara göre, kullanıcılar teknolojik
araçları kullanımı sırasında belirli bir miktar mutluluk (dopamin) hormonu
salgılamaktadır. Her yeni kullanımda kullanıcılar daha fazla mutlu olmak adına
teknolojiyle daha fazla vakit geçirme isteği duymaktadır. Teknoloji bağımlılığı
üzerindeki belirleme kıstasları ise oldukça çeşitlidir. Tıbbi olmayan bu durum
özellikle aktif (video oyuncusu) ya da pasif (TV izleyicisi) olarak
görülebilir. Ancak temelinde teknolojik bağımlılık bir davranışsal bağımlılık
olarak açıklanabilir.
Haziran
2018'de Dünya Sağlık Örgütü (WHO), Uluslararası Hastalıkların
Sınıflandırılmasını (ICD-11) yaptığı tanı kılavuzunun 11'nci sürümünde "Bilgisayar
Oyun Bağımlılığı" çalışmalarının "Ruhsal Sağlık Problemleri" başlığı altına
aldığını açıkladı ve dünya genelinde sağlık sorunlarının teşhis edildiği bu
kılavuzda oyun bağımlılığı resmen tanındı. Kriterler, teknoloji kullanım
sıklığı, yoğunluğu, süresi, öncelik sıralaması ve olumsuz durumlara rağmen
kullanıma devam edilmesi gibi durumlar üzerine odaklanmaktadır. Bu semptomları
destekleyici olarak son yıllarda teknoloji kullanımının insan zihni ve bedenine
etkileri üzerine çok sayıda araştırma yapıldı. Aşırı teknoloji kullanımının
artan stres, uyku bozuklukları ve klinik depresyon semptomlarını
tetikleyebildiği sonucuna varıldı. Aynı zamanda teknolojiyle bütünleşik sanal
ortamda birçok dijital hastalık belirtisi ortaya çıktı.  Bunların başında, kaçırma korkusu (FOMO), nomofobi (nomophobia), tekno-stres (techno-stress)
gibi birçok kavram gündelik yaşama girdi ve popüler araştırmaların konusu haline
geldi.
Teknoloji
bağımlılığı çalışmaları incelendiğinde konuyla ilgili sınırlılıklar ve
tartışmalardan bahsetmek mümkündür. Konunun disiplinlerarası olması bu
tartışmaları beraberinde getirmektedir. İlk ciddi problem teknoloji
bağımlılığın alt alanları olan bilgisayar, akıllı telefon, sosyal medya, oyun
bağımlılığı gibi başlıkların teknoloji bağımlılığı çatısı altında
birleştirilmemesidir. Yani bir başka ifadeyle konuyla ilgili yapılan ilk
çalışmalar alt alanların açıklanması süreciyle başlamıştır. Ayrıca incelenen
çalışmalardaki ortak nokta teknoloji bağımlılık konusunun nedensellik
boyutundaki durumları açıklama yetersizliğidir. Teknoloji kullanımı, bireyde
daha önceden var olan problemleri tetikliyor mu yoksa daha önceden var olmayan
problemler mi ortaya çıkarıyor gibi sorular üzerindeki tartışmalar sürmektedir.
Bu
araştırmada literatür taraması yapılmıştır. Mevcut olan teknolojik bağımlılık
konusuna ait olgular, araştırma, tartışma ve öneriler derlenerek ortaya
konulmuştur.
bağımlılığı üzerine kesin bir uzlaşı olmamasına rağmen yapılan çalışmalarda
başlangıçta belirli bir amaç için kullanılan teknolojilerin git gide hayatın
kendisi olmaya başladığı vurgulanmaktadır. Teknoloji bağımlılığı, normal
bağımlılıklar gibi dış kimyasal uyarıcılar içermese de yapılan çalışmalarda
insanların duygu (limbik) sistemlerini etkilemesi bakımından iç kimyevi bir yapı
içerdiği ortaya konulmuştur. Araştırmalara göre, kullanıcılar teknolojik
araçları kullanımı sırasında belirli bir miktar mutluluk (dopamin) hormonu
salgılamaktadır. Her yeni kullanımda kullanıcılar daha fazla mutlu olmak adına
teknolojiyle daha fazla vakit geçirme isteği duymaktadır. Teknoloji bağımlılığı
üzerindeki belirleme kıstasları ise oldukça çeşitlidir. Tıbbi olmayan bu durum
özellikle aktif (video oyuncusu) ya da pasif (TV izleyicisi) olarak
görülebilir. Ancak temelinde teknolojik bağımlılık bir davranışsal bağımlılık
olarak açıklanabilir.
Haziran
2018'de Dünya Sağlık Örgütü (WHO), Uluslararası Hastalıkların
Sınıflandırılmasını (ICD-11) yaptığı tanı kılavuzunun 11'nci sürümünde "Bilgisayar
Oyun Bağımlılığı" çalışmalarının "Ruhsal Sağlık Problemleri" başlığı altına
aldığını açıkladı ve dünya genelinde sağlık sorunlarının teşhis edildiği bu
kılavuzda oyun bağımlılığı resmen tanındı. Kriterler, teknoloji kullanım
sıklığı, yoğunluğu, süresi, öncelik sıralaması ve olumsuz durumlara rağmen
kullanıma devam edilmesi gibi durumlar üzerine odaklanmaktadır. Bu semptomları
destekleyici olarak son yıllarda teknoloji kullanımının insan zihni ve bedenine
etkileri üzerine çok sayıda araştırma yapıldı. Aşırı teknoloji kullanımının
artan stres, uyku bozuklukları ve klinik depresyon semptomlarını
tetikleyebildiği sonucuna varıldı. Aynı zamanda teknolojiyle bütünleşik sanal
ortamda birçok dijital hastalık belirtisi ortaya çıktı.  Bunların başında, kaçırma korkusu (FOMO), nomofobi (nomophobia), tekno-stres (techno-stress)
gibi birçok kavram gündelik yaşama girdi ve popüler araştırmaların konusu haline
geldi.
Teknoloji
bağımlılığı çalışmaları incelendiğinde konuyla ilgili sınırlılıklar ve
tartışmalardan bahsetmek mümkündür. Konunun disiplinlerarası olması bu
tartışmaları beraberinde getirmektedir. İlk ciddi problem teknoloji
bağımlılığın alt alanları olan bilgisayar, akıllı telefon, sosyal medya, oyun
bağımlılığı gibi başlıkların teknoloji bağımlılığı çatısı altında
birleştirilmemesidir. Yani bir başka ifadeyle konuyla ilgili yapılan ilk
çalışmalar alt alanların açıklanması süreciyle başlamıştır. Ayrıca incelenen
çalışmalardaki ortak nokta teknoloji bağımlılık konusunun nedensellik
boyutundaki durumları açıklama yetersizliğidir. Teknoloji kullanımı, bireyde
daha önceden var olan problemleri tetikliyor mu yoksa daha önceden var olmayan
problemler mi ortaya çıkarıyor gibi sorular üzerindeki tartışmalar sürmektedir.
Bu
araştırmada literatür taraması yapılmıştır. Mevcut olan teknolojik bağımlılık
konusuna ait olgular, araştırma, tartışma ve öneriler derlenerek ortaya
konulmuştur.
Keywords in Turkish:
Teknoloji bağımlılığıteknoloji bağımlılığı semptomlarıdijital hastalık
Abstract in English
There is no precise
definition of technology addiction. However, it is emphasized in the studies
that the technologies used for a specific purpose are becoming increasingly
life itself. Technology addiction does not include external chemical stimulants
such as normal dependencies, but studies have shown that technology addiction
affect people emotion (limbic) systems because of internal chemical structure.
According to research, users release a certain amount of happiness (dopamine)
hormone during the use of technological tools. In every new use, users are
willing to spend more time with technology to be more happy. The criteria for
determining technology addiction are quite diverse. Technology addiction can be
seen as particularly active (video player) or passive (TV monitor). However, on
the basis of technological addiction can be explained as a behavioral
addiction.
World Health
Organization (WHO), announced the new diagnostic guide which is The
International Classification of Diseases (ICD-11) . The diagnostic guide explains
that computer game addiction is a mental ilness. According to the guide, game
addiction was officially recognized. Criteria focus on the frequency of
technology use, intensity, duration, priority, and continued use despite
adverse situations. In recent years, a lot of research has been done on the
effects of technology use on human mind and body. It has been concluded that
the use of excessive technology may present with symptoms of increased stress,
sleep disorders and clinical depression. At the same time, the
technology-integrated virtual environment has shown many signs of digital
disease. Many concepts such as fear of missing out (FOMO), nomophobia,
techno-stress have become a subject of daily life and popular research.
When the technology
addiction studies are examined, it is possible to talk about some related
limitations and discussions. The interdisciplinary nature of technology
addiction brings about these debates. The first serious problem is that
computers, smart phones, social media, gaming addiction are not unification
under the roof of technology addiction. In addition, when the studies are
examined, it is seen that the common point of the technology addiction issue is
insufficient to explain the causality dimension. Discussions on questions such
as the use of technology are triggering problems that have already existed in
the individual or revealing problems that did not exist before.
A literature review was
conducted in this study. The subjects related to technology addiction were
gathered by collecting research, discussion and suggestions.
definition of technology addiction. However, it is emphasized in the studies
that the technologies used for a specific purpose are becoming increasingly
life itself. Technology addiction does not include external chemical stimulants
such as normal dependencies, but studies have shown that technology addiction
affect people emotion (limbic) systems because of internal chemical structure.
According to research, users release a certain amount of happiness (dopamine)
hormone during the use of technological tools. In every new use, users are
willing to spend more time with technology to be more happy. The criteria for
determining technology addiction are quite diverse. Technology addiction can be
seen as particularly active (video player) or passive (TV monitor). However, on
the basis of technological addiction can be explained as a behavioral
addiction.
World Health
Organization (WHO), announced the new diagnostic guide which is The
International Classification of Diseases (ICD-11) . The diagnostic guide explains
that computer game addiction is a mental ilness. According to the guide, game
addiction was officially recognized. Criteria focus on the frequency of
technology use, intensity, duration, priority, and continued use despite
adverse situations. In recent years, a lot of research has been done on the
effects of technology use on human mind and body. It has been concluded that
the use of excessive technology may present with symptoms of increased stress,
sleep disorders and clinical depression. At the same time, the
technology-integrated virtual environment has shown many signs of digital
disease. Many concepts such as fear of missing out (FOMO), nomophobia,
techno-stress have become a subject of daily life and popular research.
When the technology
addiction studies are examined, it is possible to talk about some related
limitations and discussions. The interdisciplinary nature of technology
addiction brings about these debates. The first serious problem is that
computers, smart phones, social media, gaming addiction are not unification
under the roof of technology addiction. In addition, when the studies are
examined, it is seen that the common point of the technology addiction issue is
insufficient to explain the causality dimension. Discussions on questions such
as the use of technology are triggering problems that have already existed in
the individual or revealing problems that did not exist before.
A literature review was
conducted in this study. The subjects related to technology addiction were
gathered by collecting research, discussion and suggestions.
Keywords in English:
Technology addictiontechnology addiction symptomsdigital disease